Administracja i Back-office

AI w firmach: między deklaracjami a rzeczywistością wdrożeń

Nowy indeks AI-Driven Enterprise Institute ujawnia, że większość firm tylko mówi o sztucznej inteligencji.

Redakcja · 18 lipca 2026
A woman with digital code projections on her face, representing technology and future concepts.
Fot. ThisIsEngineering / Pexels · Pexels License

Większość firm mówi o sztucznej inteligencji, ale zaledwie 8% rzeczyście ją wdraża — to główny wniosek z nowego indeksu przygotowanego przez AI-Driven Enterprise Institute, który ujawnia przepaść między deklaracjami a rzeczywistością biznesu.

Menudżerowie 337 spółek z indeksu S&P 500 wspominali o AI podczas telekonferencji wynikowych za pierwszy kwartał 2024 r., jednak inwestorzy, pracownicy i konkurenci nadal nie wiedzą, co za tymi deklaracjami naprawdę stoi. Czy firma przebudowała procesy, zatrudnia specjalistów, składa patenty i tworzy produkty oparte na AI, czy tylko używa modnego hasła?

Jak odróżnić pozorne wdrożenia od rzeczywistych zmian?

Na to pytanie chce odpowiedzieć AI-Driven Enterprise Institute, współtworzona przez Paula Cheeka, wykładowcę MIT Sloan School of Management. Jej indeks porównuje spółki z S&P 500 pod względem strategii, praktycznego wdrożenia AI oraz kompetencji najwyższego kierownictwa. Zamiast pytać firmy o samoocenę, twórcy rankingu analizują ślady, które pozostawiają one w przestrzeni publicznej.

Pod uwagę brane są m.in.:

  • ogłoszenia o pracę (szczególnie stanowiska związane z AI)
  • zgłoszenia patentowe
  • dokumenty przekazywane amerykańskiej Komisji Papierów Wartościowych i Giełd
  • wypowiedzi podczas prezentacji wyników
  • komunikaty prasowe
  • strony internetowe
  • wpisy liderów na LinkedInie

Post w mediach społecznościowych może być przesadzony, ale oferta pracy dla dyrektora odpowiedzialnego za AI, nowy patent albo zapis w oficjalnym raporcie giełdowym to konkretne sygnały rzeczywistego zaangażowania.

Paradoks: mówienie o AI a rzeczywiste wdrożenia

Najciekawsze są rozbieżności pomiędzy komunikacją i działaniem. Capital One ma według indeksu mówić o sztucznej inteligencji stosunkowo niewiele, lecz należeć do najbardziej zaawansowanych użytkowników tej technologii w sektorze finansowym. MetLife stanowi odwrotny przypadek — liderzy często podkreślają znaczenie AI, ale zebrane dowody wskazują na skromniejszą skalę wdrożeń.

Ten paradoks pokazuje, że dla małych firm i startupów ważniejsza jest rzeczywista implementacja niż PR. Zamiast inwestować w komunikację, warto skoncentrować się na konkretnych działaniach: zatrudnianiu specjalistów, składaniu patentów czy tworzeniu produktów opartych na AI.

Jak AIDE analizuje tysiące firm?

Paradoksalnie ogromna część pracy nad rankingiem wykonywana jest przez agentów AI. Programy przeszukują internet, zbierają sygnały dotyczące inicjatyw firm i ich liderów, analizują strony, a następnie porównują wyniki przy użyciu niezależnych modeli. Człowiek ingeruje przede wszystkim w przypadkach nietypowych. Dzięki temu AIDE, zatrudniające zaledwie cztery osoby, może analizować tysiące przedsiębiorstw.

Instytut zebrał już dane o ponad 10 tys. firm z całego świata. Zarabia na raportach dla klientów, sprzedaży danych porównawczych oraz doradztwie w transformacji AI. Brytyjska Royal Academy of Engineering zleciła mu analizę około 9 tys. przedsiębiorstw inżynieryjnych. Wyniki okazały się chłodnym prysznicem: tylko 8 proc. badanych firm miało wykorzystywać AI w sposób znaczący.

Polska zanotowała 8,7% firm wdrażających AI — znacznie poniżej średniej unijnej

Problem nie dotyczy wyłącznie największych spółek w USA. Według GUS w 2025 r. technologie AI wykorzystywało 8,7 proc. polskich przedsiębiorstw, podczas gdy średnia unijna wynosiła około 20 proc. Z kolei badanie PARP z 2026 r., oparte na szerszej definicji aktywnego korzystania, wskazało 23 proc. firm.

Źródło badaniaRokProcent firm z AIZakres
GUS20258,7%Polska
Średnia unijna2025~20%UE
PARP202623%Polska (szersza definicja)

Co to oznacza: Różnica dobrze pokazuje, jak wiele zależy od metodologii i jak łatwo pomylić okazjonalne użycie narzędzia z rzeczywistą transformacją organizacji. Dla małych firm w Polsce to sygnał, że wdrażanie AI to wciąż niszowe działanie — ale jednocześnie szansa na przewagę konkurencyjną.

Jaka jest rola zarządów w transformacji AI?

Dla zarządów indeks AIDE może stać się narzędziem do benchmarkingu. Firma zobaczy nie tylko, czy odstaje od średniej sektora, lecz także, czy inwestuje we właściwe kompetencje, procesy i obszary ryzyka. Paul Cheek przekonuje, że najsłabszym ogniwem pozostaje dziś wiedza liderów. Rady nadzorcze i zarządy powinny inwestować w edukację, podnoszenie kwalifikacji oraz rekrutowanie osób z doświadczeniem w AI.

To szczególnie ważne dla małych firm, gdzie zarząd często pełni wiele ról. Edukacja kierownictwa w zakresie AI, nawet na poziomie podstawowym, może być kluczem do podjęcia świadomych decyzji inwestycyjnych.

Czy inwestycje w AI przynoszą zysk?

Nowy indeks AIDE nie odpowiada jeszcze na pytanie, czy inwestycje w AI przynoszą firmom zysk. Pokazuje jednak coś równie ważnego: kto buduje zdolność do systemowego wykorzystania technologii, a kto ogranicza się do deklaracji. Obecnie niemal każdy prezes mówi o AI. Przewagę zapewni natomiast nie głośniejsza narracja, lecz twardsze dowody — konkretne wdrożenia, nowe stanowiska, patenty i produkty.

Dla małych firm to oznacza, że warto skupić się na rzeczywistych wdrożeniach: automatyzacji procesów obsługi klienta, analizie danych sprzedażowych czy wsparciu AI w administracji. To przyniesie więcej wartości niż najgłośniejsza komunikacja.

Najczęstsze pytania

Jak poznać, czy firma naprawdę wdrażająca AI czy tylko o niej mówi?

Szukaj konkretnych śladów: ogłoszeń o pracę dla specjalistów ds. AI, zgłoszonych patentów, wzmianek w oficjalnych raportach giełdowych i komunikatach prasowych. Post w mediach społecznościowych może być przesadzony, ale nowa stanowisko dyrektora ds. AI to konkretny sygnał.

Jaki procent polskich firm rzeczyście wykorzystuje sztuczną inteligencję?

Według GUS w 2025 r. technologie AI wykorzystywało 8,7% polskich przedsiębiorstw, podczas gdy średnia unijna wyniosła około 20%. Badanie PARP z 2026 r. wskazało 23% firm, ale różnica wynika z innej metodologii pomiaru.

Co to jest AI-Driven Enterprise Index i kto go przygotowuje?

Index przygotowuje AI-Driven Enterprise Institute (AIDE), firma współtworzona przez Paula Cheeka z MIT Sloan School of Management. Analizuje spółki z S&P 500 pod względem strategii, praktycznego wdrożenia AI i kompetencji kierownictwa, używając agentów AI do przeszukiwania internetu i zbierania danych.

Czy inwestycje w AI przynoszą firmom zysk?

Indeks AIDE nie odpowiada jeszcze na to pytanie, ale pokazuje coś równie ważnego: kto buduje zdolność do systemowego wykorzystania technologii, a kto ogranicza się do deklaracji. Przewagę konkurencyjną zapewni nie głośniejsza narracja, lecz twardsze dowody działań.

Jakie sektory najwolniej wdrażają sztuczną inteligencję?

Na drugim biegunie rankingu znalazły się nieruchomości, energetyka, surowce i usługi komunalne — zostały sklasyfikowane jako 'Emerging Adopters', czyli organizacje dopiero rozpoczynające poważniejszą adopcję technologii.

Na podstawie: WP. Tekst opracowany redakcyjnie.